Auteursrecht
Bron: ZEEVA met medewerking van Piet van Eerden, Bouke Jasper, Wim Tulp en Frans Leynse
DE KERN VAN HET AUTEURSRECHT
Het is goed te beseffen wat de kern van het Auteursrecht is (Nederland).
De wet beschermt automatisch, zonder dat die daarvoor iets hoeft te regelen, muziekauteurs (componisten en tekstschrijvers) hebben, als hun muziek elders wordt gebruikt, recht op een vergoeding. Omdat het onderhandelen hierover niet eenvoudig is en het controleren of overal
wel voor wordt betaald, kunnen zij deze rechten laten beheren door BUMA/STEMRA.
Het Auteursrecht zorgt ervoor dat de maker van een werk het voor het zeggen heeft en bijvoorbeeld voorwaarden kan stellen aan diegenen die iets meer met zijn/haar werk willen doen.
WIE EN WAT ZIJN BUMA/STEMRA
De vereniging BUMA verleent toestemming voor het openbaar maken (filmvertoning en uitzending) van Auteursrechtelijk beschermde muziekwerken.
BUMA is tevens belast met het innen van vergoedingen voor de auteursrechthebbenden. zoals componisten, tekstdichters en muziekuitgevers.
STEMRA verleent toestemming aan filmmaatschappijen, videodistributeurs, omroepen en platenmaatschappijen voor het vastleggen en reproduceren van muziekwerken op beeld-en geluidsdragers (het zogenaamde mechanisch reproductierecht). STEMRA verzorgt tevens het innen van de hierover verschuldigde vergoedingen voor de rechthebbende van deze muziekwerken.
FILM EN AUTEURSRECHT
In 1996 hebben er gesprekken plaats gevonden tussen SBA en NOVA enerzijds en BUMA/STEMRA anderzijds om helderheid te brengen in het woud van regels die gelden op het gebied van auteursrechten en naburigerechten die van belang zijn voor de amateurfilmer. Dit resulteerde in het boekje 'Film en Auteursrecht', een heldere uiteenzetting over auteursrechten en naburge rechten. De 750 exemplaren zijn ondertussen volledig uitverkocht en er is besloten om binnen redelijk afzienbare tijd een nieuw en aangepast boekje te maken.
BUMA
De NOVA heeft met de BUMA afspraken gemaakt over een centrale regeling voor het muziekgebruik tijdens filmvoorstellingen en overige audiovisuele presentaties door leden van de NOVA. Deze regeling is gebaseerd op het aantal leden dat de NOVA telt.
De bijeenkomsten waar deze films en dergelijke onder auspiciën van de NOVA, worden georganiseerd, dienen te worden georganiseerd door of namens de leden die bij de NOVA zijn aangesloten.
De regeling van BUMA met de NOVA heeft overigens uitsluitend betrekking op voorstellingen op Nederlands grondgebied.
Wanneer de films van de NOVA-leden buiten club of verenigingsverband worden vertoond zal de organisator van zo'n evenement zelf met BUMA moeten afrekenen (vertoningsrecht).
Te denken valt bijvoorbeeld aan een groot videoscherm in een winkelcentrum waar, op iniatief van de winkeliersvereniging, films van NOVA-leden (met muziek) worden vertoond aan het winkelend publiek.
Gaat een clublid of de club een avond verzorgen in bijvoorbeeld een bejaarden tehuis, dan valt dit niet onder de regeling welke de NOVA heeft afgesloten met BUMA en is het bejaarden tehuis verantwoordelijk voor de afdracht.
Een ander voorbeeld is het BENELUX Festival in Beverwijk, Dit festival wordt georganiseerd door de Stichting Benelux Filmfestival Nederland. Dit festival wordt door NOVA-leden georganiseerd, doch niet onder auspiciën van de NOVA.
Ook hier is daarom de centrale regeling met de BUMA niet van toepassing en wordt door de Stichting de bijdrage aan de BUMA betaald.
STEMRA
In tegenstelling tot BUMA heeft STEMRA geen regeling met de NOVA.
STEMRA stelt zich n.l. op het standpunt dat, zolang de film uitsluitend incidenteel vertoond wordt tijdens de avonden van de NOVA of anderen amateurfilm verenigingen, er geen vergoeding verschuldigd is voor de reproductie van muziek uit het door STEMRA beheerde wereldrepetoire.
Zodra de film echter anders wordt gebruikt, bijvoorbeeld als bedrijfsfilm of voor vertoning via (lokale) omroepen, dan zal de maker van de film wel een regeling met STEMRA moeten treffen.
BUMA/STEMRA SOMS GEEN TUSSENPERSOON
Er is ook muziek waarvoor de BUMA/STEMRA niet als tussenpersoon kan optreden. Dit geldt o.a. voor The Stones en Lionel Ritchie en zo zijn er nog veel meer. Wil je die muziek gebruiken, dan zal je dit zelf met betrokkenen moeten regelen. Voor deze muziek geldt de regrling welke de NOVA met BUMA/STEMA heeft afsloten dus niet.
FIILMS OP EEN WEBSITE
De overeenkomst welke de NOVA met de BUMA heeft afgesloten is niet van toepassing op de films welke door de maker, de clubs, de AO's, maar ook door de NOVA op een website gezet worden.
Daarvoor dient door de webmaster eem contract te worden afgesloten met de BUMA/STEMRA.
Er zijn verschillende tarieven. t.w.:
1. Wanneer er totaal op de website minder dan 10 minuten muziek staat, en dan alleen maar
fragmenten welke korter zijn dan 100 seconden, dan kost dit € 27 per maand.
LET OP!!! Een compleet nummer , dat b.v. maar 80 seconden duurt is geen eigen fragment.
Staat er op de site aan fragmenten meer dan 10 minuten, met een maium van 90
minuten aan muziek, dan zijn de kosten € 67,50 per maand.
2. Voor complete muziekstukken en fragmenten die langer zijn dan 100 seconden, zijn de
kosten € 67,50 per maand, mits er in totaal maar niet meer muziek op staat dan 10 minuten.
3. Voor meer dan 10 minuten, maar minder dan 90 minuten zijn de kosten € 135 per maand.
NABIJE TOEKOMST
De NOVA gaat dit jaar starten met het plaatsen van een aantal 60 seconden films op de website,
rekening houdend met de bepalingen. Dit kost dan € 27 per maand. Zij ziet dit als een proefperiode.
Op een later tijdstip kan er dan overgestapt worden naar de duurdere tarieven met meer mogelijkheden.
Een mogelijkheid is dan om, via een verdeelsleutel, films op de NOVA website te plaatsen waar de AO's dan gebruik van kunnen maken. De betreffende AO (of club) kan op de eigen website een link naar de film op de NOVA website plaatsen. Op die manier hoeft de club geen duur contract af te sluiten met de BUMA/STEMRA.
FILMOTHEEK
Op de website van de filmotheek kunnen fragmenten van de te huren films te staan, echter zonder muziek, maar wel rekening houdend met beeld en filmrechten. Hier zijn dan verder geen kosten aan verbonden.
RECHTENVRIJE MUZIEK
In de handel zijn rechtenvrije CD's te koop. Deze CD's zijn vrij prijzig, doch de prijs is inclusief de rechten. U kunt deze muziek dus vrij gebruiken.
Het laatste woord is hier echter nog niet over gesproken omdat de betrokken componisten dikwijls ook een afspraak hebben met BUMA/STEMRA om hun werken te beheren. Zelf maken zij door het produceren van rechtenvije muziek, hierop een uizondering. En daar zit 'm juist het probleem. Enerzijs beheren, anderzijds niet!!!!
OPDRACHTFILM
Mocht u ooit tegen betaling een opdrachtfilm maken, dan bent u verplicht tot het aangaan van een regeling met de BUMA/STEMRA. Het is dan in uw eigen belang dat u goede afspraken maakt met uw opdrachtgever over de betaling van de daaraan verbonden kosten.
Als NOVA leden hoeven we ons geen zorgen te maken over BUMA|?STEMRA, zolang we ons maar aan de regels houden.
PAS OP VOOR VALKUILEN
Enige tijd geleden maakte iemand een film gebaseerd op een kort bestaand verhaal, niet om commerciële redenen (maar als gevolg van een uit de hand gelopen hobby).
De juriste van de uitgeverij maakte zeer helder duidelijk dat er een vergoeding voor de rechten moest worden betaalt. Immers, ik betaal toch ook voor mijn camera, de videotape, de montagesoftware, de koffie op de set, etc. WAAROM NIET VOOR HET VERHAAL.
Een andere amateurfilmer maakte nmet behulp van fofo's van een fotograaf een prachtige videofilm. Hij had geen toestemming gevraagd aan de fotograaf om deze te kopiëren naar video.
Hij schond daarmee het beeldrecht. Valt zoiets in de club niet op, als zo'n film op de website wordt geplaatst, wordt een enorm risico gelopen.
Weer een andere amateurfilmer wilde een film maken van een verhaal van ROALD DAHL. Zekerheidshalve werd toestemming gevraagd aan de erven DAHL. Het verhaal mocht wel worden gebruikt, maar er moest een behoorlijk bedrag aan rechten worden betaald,. Groot was de teleurstelling. Uiteindelijk werd de film gemaakt, doch op de website zetten......wereldwijd!!!!
PAS OP, NIET DOEN.
|
